{"id":45,"date":"2026-03-22T10:19:37","date_gmt":"2026-03-22T10:19:37","guid":{"rendered":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/?p=45"},"modified":"2026-03-22T10:35:59","modified_gmt":"2026-03-22T10:35:59","slug":"srodki-stylistyczne-egzamin-osmoklasisty-lista","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/2026\/03\/22\/srodki-stylistyczne-egzamin-osmoklasisty-lista\/","title":{"rendered":"\u015arodki stylistyczne \u2013 lista i przyk\u0142ady na egzamin \u00f3smoklasisty z polskiego"},"content":{"rendered":"

\u015arodki stylistyczne (\u015brodki artystyczne) pojawiaj\u0105 si\u0119 na egzaminie \u00f3smoklasisty z j\u0119zyka polskiego regularnie \u2014 w zadaniach zamkni\u0119tych (zidentyfikuj \u015brodek) i otwartych (wyja\u015bnij funkcj\u0119 \u015brodka w tek\u015bcie). Poni\u017cej znajdziesz pe\u0142n\u0105 list\u0119 z przyk\u0142adami z lektur i poezji.<\/p>\n

Na egzaminie:<\/strong> Zadania o \u015brodkach stylistycznych pojawiaj\u0105 si\u0119 w pierwszej cz\u0119\u015bci arkusza, zwykle w pytaniach do tekstu literackiego lub wiersza.<\/div>\n

Najwa\u017cniejsze \u015brodki stylistyczne \u2014 lista z przyk\u0142adami<\/h2>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
\u015arodek stylistyczny<\/th>\nDefinicja<\/th>\nPrzyk\u0142ad<\/th>\nFunkcja<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n
Epitet<\/strong><\/td>\nPrzymiotnik lub przys\u0142\u00f3wek opisuj\u0105cy cech\u0119<\/td>\nSrebrne li\u015bcie<\/em>, ciemna noc<\/td>\nBuduje nastr\u00f3j, charakteryzuje<\/td>\n<\/tr>\n
Por\u00f3wnanie<\/strong><\/td>\nZestawienie dw\u00f3ch zjawisk: 'jak’, 'niczym’, 'jakby’<\/td>\nMa\u0142y jak ziarenko piasku<\/em><\/td>\nPrzybli\u017ca nieznane przez znane<\/td>\n<\/tr>\n
Metafora (przeno\u015bnia)<\/strong><\/td>\nPrzeniesienie znaczenia, nowe po\u0142\u0105czenie s\u0142\u00f3w<\/td>\nMorze ognia \/ z\u0142ote serce<\/em><\/td>\nObrazuje, zaskakuje, intensyfikuje<\/td>\n<\/tr>\n
Personifikacja (uosobienie)<\/strong><\/td>\nPrzypisanie cech ludzkich rzeczom\/zwierz\u0119tom<\/td>\nWiatr szepce, rzeka \u015bpiewa<\/em><\/td>\nO\u017cywia opisy, buduje atmosfer\u0119<\/td>\n<\/tr>\n
Animizacja (o\u017cywienie)<\/strong><\/td>\nPrzypisanie cech \u017cywych istot przedmiotom<\/td>\nKamie\u0144 spojrza\u0142 w dal<\/em><\/td>\nPodobna do personifikacji, ale szersza<\/td>\n<\/tr>\n
Apostrofa<\/strong><\/td>\nBezpo\u015bredni zwrot do osoby\/idei\/przedmiotu<\/td>\nO, gwiazdko z\u0142ota!<\/em><\/td>\nPodkre\u015bla emocje, wznios\u0142o\u015b\u0107<\/td>\n<\/tr>\n
Pytanie retoryczne<\/strong><\/td>\nPytanie bez oczekiwania odpowiedzi<\/td>\nCzy mo\u017cna \u017cy\u0107 bez mi\u0142o\u015bci?<\/em><\/td>\nAnga\u017cuje czytelnika, podkre\u015bla my\u015bl<\/td>\n<\/tr>\n
Wyliczenie (enumeracja)<\/strong><\/td>\nLista element\u00f3w po sobie<\/td>\nSzed\u0142 przez lasy, pola, g\u00f3ry, rzeki<\/em><\/td>\nTworzy dynamik\u0119, podkre\u015bla liczb\u0119<\/td>\n<\/tr>\n
Anafora<\/strong><\/td>\nPowt\u00f3rzenie tego samego s\u0142owa na pocz\u0105tku kolejnych zda\u0144\/wers\u00f3w<\/td>\nKocham g\u00f3ry. Kocham morze. Kocham las.<\/em><\/td>\nPodkre\u015bla, rytmizuje<\/td>\n<\/tr>\n
Onomatopeja<\/strong><\/td>\nWyraz na\u015bladuj\u0105cy d\u017awi\u0119k<\/td>\nSzum wiatru, plusk wody, trzask ga\u0142\u0119zi<\/em><\/td>\nOddaje brzmienie, wzmacnia obraz<\/td>\n<\/tr>\n
Hiperbola<\/strong><\/td>\nCelowe przesadne wyolbrzymienie<\/td>\nCzeka\u0142am wieczno\u015b\u0107 \/ umiera\u0142am ze \u015bmiechu<\/em><\/td>\nPodkre\u015bla emocje, humor lub tragedi\u0119<\/td>\n<\/tr>\n
Eufemizm<\/strong><\/td>\n\u0141agodniejsze zast\u0105pienie s\u0142owa trudnego<\/td>\nodej\u015b\u0107 = umrze\u0107; zbyt skory do k\u0142amstwa = k\u0142amca<\/em><\/td>\n\u0141agodzi, omija temat tabu<\/td>\n<\/tr>\n<\/table>\n

Jak odpowiada\u0107 na pytanie o funkcj\u0119 \u015brodka stylistycznego<\/h2>\n

Schemat odpowiedzi do zada\u0144 otwartych:<\/p>\n

[Nazwa \u015brodka] s\u0142u\u017cy \/ ma na celu \/ podkre\u015bla [co konkretnie robi w tym zdaniu\/kontek\u015bcie].<\/p>\n

Przyk\u0142ad:
Por\u00f3wnanie 'jak kamie\u0144’ s\u0142u\u017cy podkre\u015bleniu twardo\u015bci i nieust\u0119pliwo\u015bci bohatera \u2014 sugeruje, \u017ce nic nie jest w stanie go poruszy\u0107 ani sk\u0142oni\u0107 do zmiany decyzji.<\/div>\n

\u26a0\ufe0f B\u0142\u0105d:<\/strong> Samo podanie nazwy \u015brodka bez funkcji \u2014 to tylko po\u0142owa odpowiedzi. Zawsze napisz CO robi ten \u015brodek w tym konkretnym tek\u015bcie.<\/div>\n

\u0106wiczenie \u2014 zidentyfikuj \u015brodki stylistyczne<\/h2>\n
\n1. "S\u0142o\u0144ce jak z\u0142ota moneta wisia\u0142o nad horyzontem."<\/em> \u2192 ___________
\n2. "Wiatr p\u0142aka\u0142 przez szpary w oknie."<\/em> \u2192 ___________
\n3. "Czy mo\u017cna by\u0107 szcz\u0119\u015bliwym bez mi\u0142o\u015bci?"<\/em> \u2192 ___________
\n4. "Bieg\u0142 przez pola, lasy, doliny, wzg\u00f3rza."<\/em> \u2192 ___________
\n5. "\u015anie\u017cnobia\u0142e p\u0142atki, delikatne jak westchnienie, opada\u0142y cicho."<\/em> \u2192 ___________ i ___________\n<\/div>\n
\nOdpowiedzi:<\/strong>
\n1. Por\u00f3wnanie (jak z\u0142ota moneta)
\n2. Personifikacja (wiatr p\u0142aka\u0142)
\n3. Pytanie retoryczne
\n4. Wyliczenie (enumeracja)
\n5. Epitet (\u015bnie\u017cnobia\u0142e, delikatne) + Por\u00f3wnanie (jak westchnienie)\n<\/div>\n

FAQ \u2014 \u015brodki stylistyczne na egzaminie<\/h2>\n

Ile \u015brodk\u00f3w stylistycznych trzeba zna\u0107?<\/strong>
Znam wszystkie z powy\u017cszej tabeli. To standardowy materia\u0142 klas 7\u20138.<\/p>\n

Jaka jest r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy metafor\u0105 a por\u00f3wnaniem?<\/strong>
Por\u00f3wnanie u\u017cywa s\u0142\u00f3w "jak", "niczym", "jakby": "zimny jak l\u00f3d". Metafora tego nie robi: "lodowate serce" \u2014 tu "lodowate" to przeniesienie cech lodu na serce bez wyra\u017conego por\u00f3wnania.<\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u015arodki stylistyczne (\u015brodki artystyczne) pojawiaj\u0105 si\u0119 na egzaminie \u00f3smoklasisty z j\u0119zyka polskiego regularnie \u2014 w zadaniach zamkni\u0119tych (zidentyfikuj \u015brodek) i otwartych (wyja\u015bnij funkcj\u0119 \u015brodka w tek\u015bcie). Poni\u017cej znajdziesz pe\u0142n\u0105 list\u0119 z przyk\u0142adami z lektur i poezji. Na egzaminie: Zadania o \u015brodkach stylistycznych pojawiaj\u0105 si\u0119 w pierwszej cz\u0119\u015bci arkusza, zwykle w pytaniach do tekstu literackiego lub […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[135,134,133,132],"class_list":["post-45","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-egzamin-osmoklasisty","tag-jezyk-polski-srodki","tag-metafora-epitet-porownanie","tag-srodki-stylistyczne-egzamin-osmoklasisty","tag-srodki-stylistyczne-lista"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=45"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":74,"href":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45\/revisions\/74"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=45"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=45"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/moje8.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=45"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}